Preventie

Het project Systematische preventie:

een bijzonder ontwikkelproject

Doel

Dit project wil ouderen in Amsterdam stimuleren zich bewuster voor te bereiden op het ouder worden vanuit een meer positieve beeldvorming van ouder worden, o.m. door meer hun capaciteiten, hun kracht aan te spreken.

Ook wil het project een beleid stimuleren van overheid en instellingen dat zelfsturing van ouderen meer ondersteunt en dat zich meer richt op de situatie van ouderen als geheel (wonen, zorg, welzijn).

Definitie systematische preventie

In het project wordt systematische preventie opgevat als:

Het ouderen zich bewust laten worden van hun leefstijl en de consequenties daarvan voor hun welbevinden en gezondheid; het samen met hen onderzoeken of men kiest voor die consequenties of wel deze wil veranderen en wat daar voor nodig is.

Het begrip ‘Systematisch komt aan bod in de systematische uitvoering van programma’s welzijn en gezondheid, en het systematisch evalueren, bijstellen en structureel laten aansluiten bij bestaande voorzieningen. Daarvoor moeten op beleids – en voorzieningenniveau voorwaarden geschapen worden.

Probleemstelling

Ouderen leven in een samenleving die zich kenmerkt door verdergaande individualisering, met een groeiende diversiteit aan levenslopen en levensstijlen. De toenemende emancipatie en mondigheid van burgers leidt ertoe dat zij – vanuit de wens op zelfstandige wijze keuzen te maken – eisen stellen aan het welzijns- en zorgaanbod. Soms wordt een beroep op gezondheidszorg gedaan, terwijl de klacht geen lichamelijke oorzaak heeft. De drempel naar – bijvoorbeeld – de huisarts is laag. Het project systematische preventie concentreert zich op het welbevinden van ouderen, waarbinnen welzijn en gezondheid gelijkwaardig zijn en als communicerende vaten gezien moet worden.

De stuurgroep constateert dat in de communicatie tussen de zorgvrager en zorgverlener sprake is van een ‘dubbel’ eenrichtingsverkeer. De vrager formuleert zijn probleem, waarbij hij zich wellicht al beperkt, omdat hij gewend is in verstrekkingen te denken. De zorgaanbieder heeft geen traditie zorgvragen  te beschouwen vanuit een breder perspectief en de situatie waarin de cliënt zich bevindt erbij te betrekken. Veel eerder speelt de mate waarin met het bestaande aanbod aansluiting gevonden kan worden op de vraag.

De stuurgroep constateert dat er bij de lokale overheid en instellingen beleid noch traditie is vanuit de vraag te denken. Ze is niet ingesteld op zelfstandige, zelfsturende ouderen.

De stuurgroep gaat in haar denken consequent uit van de zelfstandigheid van de oudere, die verantwoordelijk is voor eigen gezondheid en welzijn. Daarbij ook uitgaand van levenservaring die hij heeft en het vermogen zich bewust te zijn van gemaakte keuzen met betrekking tot de leefstijl en ook keuzen te kunnen maken deze te beïnvloeden.

Het project doet suggesties om de leemte tussen vraag en aanbod op te vullen, en neemt initiatieven om ouderen zelf actie te laten ondernemen kennis en vaardigheden te verwerven op het gebied van welzijn en gezondheid, waardoor ze de regie over hun leven kunnen behouden.

Vraagstelling/doelstelling

o    Hoe kan het individueel proces gestimuleerd worden, waarin ouderen zelf actie onder-nemen om de kwaliteit van hun gezondheid en welzijn te beïnvloeden, waardoor men zo lang mogelijk zelfstandig en onafhankelijk de regie over het eigen bestaan kan behouden?

o    Welk beleid kunnen de lokale overheid en de bestaande organisaties ontwikkelen dat daarmee rekening houdt en ouderen ondersteunt en faciliteert?

o    Welke activiteiten of voorzieningen moeten ontwikkeld worden om het zelfsturend vermogen van ouderen te vergroten en het aanbod beter aan te laten sluiten op de vraag? Wordt met het huidig aanbod daaraan voldoende tegemoet gekomen?